Bloedworst!

Bloedworst! *

Nog vòòr de zon op is wordt al geschonken, en sterk.
Glas na glas gieten we in straf tempo door onze kelen
terwijl we lachend en zingend naar de stallen dansen.

Overal wordt op haar machtige flanken geklonken,
we werpen haar bloemen toe en bespreken welwillend
haar vlees dat lillend en gillend in de oplader hangt.

Zoveel moet ruim genoeg zijn om gepekeld, gerookt,
als worsten en hammen, het voorjaar te halen.
Maar eerst is het feest! Het jaar is volbracht,

de oogsten zijn binnen, gras droogt in de hooiberg.
Potten in kelders, kaas op de planken, drank in de kast.
Nee, dat gaat weer lukken straks, zaaigoed genoeg!

Daar is het dorpsplein. Zeugs’ eind komt abrupt. Eén scherpe haal
met slagers’ langmes is voldoende om haar krijten te staken.
Eindelijk stil. Tot wij juichen. Het varken vloeit over!

Vrouwen verdringen zich met teiltjes onder de gulpende snede
en mengen, zo snel als hun armen draaien kunnen, het bloed met meel.
Wat rest van het vlees wordt in brokken verdeeld onder de gasten.

We steken knoflook en rozemarijn in de nog warme lappen
en leggen ze op beroosterde vaten waarin het vuur goed trekt.
We feesten tot laat en mistig.. Geen mens die nog weet hoe hij thuis is beland.

* Deel 2 van het Tweeluik Herfstfeest/Bloedworst
door Mirjam van der Woud

Gedicht met achtergrond-illustratie

Geplaatst in Gedichten / Poems | Getagged , , , | Reacties uitgeschakeld voor Bloedworst!

De kunst van het vragen

Logo rubriek Wiccan Rede Online Magazine
Rituelen waarbij je iets los mag laten of vragen. Ik vind ze enorm lastig. Soms besteden we zoveel aandacht aan het loslaten van iets dat het wel terug moet komen omdat het zo vertroeteld wordt. En dat we voorzichtig moeten zijn met wat we vragen – we zouden het kunnen krijgen – heb ik inmiddels ruimschoots ondervonden.
Maar de kunst van het vragen is nog veel ingewikkelder. Ik heb er tenminste vijf lastige stappen bij ontdekt.

1- Weten wat ik al heb

Er gaan dagen voorbij dat het me niet opvalt hoeveel ik heb. Spullen. Boeken. Vrienden. Gevoelens. Kwaliteiten. Werk. Eten. Verlangens. Angsten. Dromen.
Voordat ik iets vraag moet ik dus eerst een paar dagen mediteren om een degelijke inventarisatie te maken van mijn rijkdommen. In veel gevallen kan ik daarmee voorkomen dat ik de spirituele vertaling in huis haal van de situatie dat ik mijn nieuwe boek over wereldreligies niet kwijt kan in mijn boekenkast omdat er een dikkerd in staat die ik nog helemaal niet had gelezen.
Er moet ergens een werkelijk hongerige leegte zijn waar te nemen, anders is er geen vraag.

2- Constateren wat de vraag is

Hongerige leegten doen zich voor als enorme oppervlakten vol van niks. ‘Vulling’ is geen concrete vraag. Daarom moet ik eerst focussen op die leegte, dat gemis, om helemaal zeker te weten wat er nou eigenlijk precies ontbreekt. Is het passie of seks? Is het tijd of rust? Is het controle of overgave? Tegendelen blijken nogal eens enorm op elkaar te lijken. Lastig, want heb je ‘m niet goed in focus, dan zit je straks met twee strijkbouten terwijl je eigenlijk een ladenkastje nodig had. In spirituele zin, natuurlijk.
Er moet dus een duidelijk punt op en neer gaan springen en roepen: ‘IK! Kies MIJ! IK ontbreek nog aan je geluk!’

3- De vraag stellen

Soms mijmer ik een tijdje over zo’n vraag – ‘Een minder jachtig bestaan, met behoud van activiteit en plezier’ – zonder hem, officieel, voorgelegd te hebben aan de Bevoegde Instanties. Zitten. Stilte vinden in mezelf. Vraag formuleren. Ritueeltje erbij voor meer focus. Opschrijven. Verbranden. Offertje er bij. Maar ja, wanneer heb ik nou tijd voor zoiets? Drukdrukdruk he… Zodra het kan trek ik even een cirkel en doe een ritueeltje om mijn vraag te formuleren. Echt. Wel hoor. Zoiets kan toch niet tussendoor, lijkt me.
De Lieve Dames van Hierboven zitten misschien al tijden duimendraaiend te wachten tot ik nou een keertje laat weten waar Ze me blij mee kunnen maken, maar ik neem alsmaar niet de tijd om er echt even voor te gaan zitten.
De vraag stellen, zorgvuldig geformuleerd en ondersteund met een passend ritueeltje dus.

4- Het antwoord herkennen

Ja, het zal best dat je zou kunnen krijgen wat je hebt gevraagd, maar hoe herken je het? Onze Lieve Dames van Hierboven hebben een wonderlijk gevoel voor humor en een gulle overvloed aan creativiteit (wat wil je, als Creëren je hoofdtaak is in het Leven). Zo weten Ze altijd verrassende vormen te vinden om je antwoord in te verpakken. Ik zeg: doe er gewoon een papiertje omheen met een sticker erop. Zij beantwoorden net zo makkelijk de vraag om rust met een verstuikte enkel. Een kapotte auto. Een afgezegde afspraak. Een onverwachte vrieskou die het hele sociale leven plat legt. Hou Ze in de gaten, want in veel gevallen storm je hijgend langs je antwoord heen omdat je het niet herkent in het toeval dat zich aan je voordoet.
Er is, meestal, een onopvallend toeval waar je antwoord in verpakt zit. Opletten dus. En alles goed rekenen wat er op je pad komt. Vooral als het onlogisch is.

5- Het antwoord accepteren

Minstens zo lastig: dan zit je daar met je blessure, aan een stoel gekluisterd na je vraag om ‘rust’. De kunst is dan om ook dat maar gewoon goed te rekenen. Dit is die rust. En wat ga je er nou mee doen?
In veel gevallen geldt voor mij: hartgrondig tegensputteren. ‘Ja, hallo! Maar zo had ik dat niet bedoeld! Ik bedoelde ‘rust in mijn hoofd!’ En nu is er alleen maar frustratie dat ik niks kan doen!
Dan giechelen de Lieve Dames natuurlijk Daarboven dat ik nog steeds mijn vraag kennelijk niet goed had geformuleerd. Maar je kunt nooit terug naar punt 1 als je al bij punt 5 bent aangeland, dat zouden Zij ook moeten weten.
Daarom denk ik dat dit het lastigste is. Accepteren dat er zich een verandering heeft voorgedaan die een nieuwe mogelijkheid opent, mogelijk in de richting van de beantwoording van je vraag. Maar misschien ook wel als oefenmateriaal om er zelf groter en sterker van te worden. Of om eindelijk tot het inzicht te komen dat ik het eigenlijk allang had (punt 1).
En dat is waarom ik eigenlijk altijd met mijn mond vol tanden sta tijdens rituelen waarbij iets losgelaten of gevraagd kan worden. De enige rituele handeling waar ik met volle overgave achter kan blijven staan is het tonen van mijn dankbaarheid. Dankbaarheid aan mijn voorouders, dat ze me een wortelstelsel gaven dat sterk is en zoveel biedt. Dankbaarheid voor mijn verlangens, die me het enthousiasme geven om te onderzoeken, uit te proberen, me te ontwikkelen. Dankbaarheid voor het feit dat ik het niet alleen hoef te doen. Dat ik me deel voel uitmaken van een stralend netwerk met prachtige mensen en Anderen die mij en elkaar ondersteunen om tot vervulling te komen. Dankbaarheid voor de uitdagingen die het leven me stelt, waarmee ik mezelf kan overstijgen en anderen kan bewonderen. En dankbaarheid dat ik soms op niet te voorspellen manieren geholpen word bij het overwinnen van lastige blokkades. Zomaar. Alsof ik er om gevraagd heb.

Werken met energie
Op 24 november geeft Yoeke een dagtraining ‘Werken met energie’ aan in Hilversum. Er worden o.a. typische Reclaimingtechnieken gebruikt om energiek en magisch te leven. Meer informatie op www.yoeke.com.

Geplaatst in Columns | Getagged , , , | 1 reactie

Index Samhain 2012

In dit nummer vind je de volgende artikelen / In this issue you’ll find the following articles

In het Nederlands:

Herfstgedichtenwedstrijd – Bliss
– Placebo’s, nocebo’s en wij – Hagetessa
– Volle Maan van de Klif – Loes
Oud Nieuws in de verjongingsketel gegooid – Medeia
Haar en hoofdzaken – Jana
– De kunst van het vragen – Yoeke
Sint Maarten – Jana
Bijvoet – Bliss
– Hoofdredactioneel – Jana

In English:

The Apollo Temple of Didyma – gastauteur
– Philip Heselton, an interview – Christopher Blackwell
– Tales of Anatolia: From Hekatesia to Aphrodisias, Part 2 – Morgana

en deze recensies / and these reviews:

Dochters van Durga – boek van Marnel Breure
Madeline Montalban – a book by Julia Phillips
Herstory of Art – boek van Karin Haanappel
– Blijvend meer energie – boek van Jeanine Hofs
En de drummers waren vrouwen – boek van Layne Redmond
Aardevrouwen spreken – besproken door Serotia
Aardevrouwen spreken – besproken door Jana
Planten en hun legenden – boek van Jurrie Meulenhoff en Sophieke Nijhuis
– Tuinieren voor (wilde) dieren – boek van Barbara Rijpkema
– Tranen van de zon – boek door Chris Simoens
– Witchfather: A Life of Gerald Gardner, Volume 1 and 2 – books by Philip Heselton

En klik op de balk hierboven onder ‘Agenda’ om de agenda te zien en interessante adressen, maanstanden en jaarfeesten, heksencafés en pubmoots en in ‘Arachne’s web’ groepen waar je terecht kunt als je een coven zoekt.

Geplaatst in Artikelen, English articles | Getagged , | 1 reactie

Interview: Philip Heselton

Philip Heselton, English Wiccan Researcher and Author
An interview with Philip John Heselton

By Christopher Blackwell


Philip Heselton (Ashley Mortimer)

Another English Witch and Wiccan group I keep up with is Children of Artemis. I asked some of my friends there whom I should interview and I had one member suggest that I interview English Wiccan researcher and author, Philip John Heselton. He is known in England for his books on Gerald Gardner. When I researched, I found that he had written nine books and three of them on Gerald Gardner.

Christopher: Could you give us a bit of background of yourself?

Philip: Born on 29th March 1946, I have had an affinity with paganism for as long as I can remember, seeking out the wild woods and
desolate moors for my spiritual refreshment. The two themes of the landscape and the inner world have dominated my life, and it is in paganism that they have come together.

Stimulated by a well-stocked local library, I became interested in UFOs and thereby met Tony Wedd, my first mentor, who introduced me to Alfred Watkins’ great discovery – leys.  Jimmy Goddard and I started The Ley Hunters Club and founded The Ley Hunter magazine in 1965. The subject of Earth Mysteries emerged out of this and I subsequently wrote several books, including The Elements of Earth Mysteries and Leylines – A Beginner’s Guide. My interest in landscape led to a degree in Geography and a career in Town and Country Planning, eventually becoming a Conservation Officer before my retirement in 1997.

In a sense I’ve always been Pagan. I just didn’t know there was a name for it or that there were other people who felt as I did. When I was probably about 10 or 11, I invented my own religion! Looking back on it, I realize that it had all the essentials of Paganism. I had 18 months off school when I was 12-13. I used to go on bike rides into the Surrey hills and woods, communing with Nature. I always feel that I learned more in that time than I would have done had I been in school.

I have always been aware of the existence of realms other than the physical and this has led to a continuing interest in psychic phenomena and techniques, including astrology.

I first read Gerald Gardner’s Witchcraft Today in 1960 and discovered strange echoes in my being which have stayed with me for the rest of my life, although it was much more recently that I was initiated into the Craft (Gardnerian Whitecroft Line). I had previously, however, been initiated into a very secret traditional branch of the Craft with its roots in Lincolnshire. My parents had borrowed it from the local library. I always feel grateful to that library for having books on a variety of subjects in which I have remained interested. I felt excited by Witchcraft Today, not just by what it said but by the atmosphere which it had. I was able to “read between the lines” to the echoes of something very deep. That has always remained with me. I thereafter read any book on witchcraft which I could get my hands on! It was, however, much, much later before I met any real live Pagans.

For me, paganism is about our own experience of the deeper side of the landscape around us, and I tried to express this in a series of books published by Capall Bann, Secret Places of the GoddessMirrors of Magic and Magical Guardians – Exploring the Spirit and Nature of Trees.

I have recently tried to go back to my roots in researching the sources of Gerald Gardner’s writings. This has resulted in my two latest books – Wiccan Roots and Gerald Gardner and the Cauldron of Inspiration. My new full-scale biography of Gerald Gardner is to be published by Thoth Publications in June 2010. (2012: Since published.  See review elsewhere in Wiccan Rede Online.)

Christopher: When did you first start writing?

Philip: I suppose I’ve always liked writing. I started by editing small magazines, such as The Ley Hunter and later Northern Earth Mysteries, typing them out on stencils and duplicating them, a messy process! Later, I cooperated with Jimmy Goddard and  Brian Larkman to produce small booklets about Earth Mysteries topics and, in 1986, wrote, printed and had bound my biography of Tony Wedd, someone who had influenced me a lot in earlier years. It was only in 1990 that I had my first book accepted by a “proper publisher”. This was The Elements of Earth Mysteries.

Christopher: What drives you to writing on these particular subjects?

Philip: I’ve always said that I write books so that I can read them myself! People often find it funny to see me sitting down reading my own books! “Don’t you know what’s in them?” they ask! The impetus is to want a book on a particular topic, to find that there isn’t one, to find out all the information the hard way and then set about writing the book myself. I really enjoy writing, getting lots of little bits of information from a wide variety of sources and then bringing them together.

Christopher: You have written three books on Gerald Gardner. Have you done more research on Gerald Gardner than most authors? Why the fascination with him? Do you have any more books planned on him?

Philip: Whilst I never met Gerald, and there are individuals who know more about particular aspects of his life, I think I am the world expert on Gerald Gardner and his life! I suppose I really wanted to find out what actually happened. Gerald’s own writings are vague, to say the least, and there was an absence of detailed information on the history of how he got involved and was initiated, etc. So I did quite a lot of research and my two books, Wiccan Roots (2000) and Gerald Gardner and the Cauldron of Inspiration (2003) were
the result. It seemed the logical next step was to write a full- length biography of Gardner, and this will appear in 2010 under the  title of Witchfather, published by Thoth Publications.


Philip – at the ‘Day for Gerald 2010’ (Centre for Pagan Studies) 

Christopher:  Could you give us a brief description of your books?

Philip: I think the wording on the back covers would probably do, so here goes:

Gerald Gardner and the Cauldron of Inspiration. An Investigation into the Sources of Gardnerian Witchcraft


From the author of the highly acclaimed “Wiccan Roots”, this book tells the story of how retired civil servant, Gerald Gardner (1884-1964) discovered a witch coven in the New Forest in the late 1930s. It contains much genuinely new material in its attempt to chronicle the origins of the modern witchcraft revival. It tells of newly-discovered members of the coven who practised herbal magic, including the author of girls’ school stories crammed full of pagan imagery, and the true matriarch of the coven – a ritual magician whose sword is still used in witch rituals.

The crucial and intimate role played by Gardner’s first High Priestess, Edith Woodford-Grimes (Dafo) is revealed. The tale is unearthed of how Gardner’s enthusiasm for naturism (nudism) brought him into contact with such influential figures in the occult world as Harry ‘Dion’ Byngham, Ross Nichols, Cottie Burland and Dion Fortune.

Gardner’s discovery and re-erection of the half-timbered witch’s cottage is recounted, and how he became an ordained minister of the Ancient British Church in the process.

For the first time, the true story is revealed of Gardner’s friendship with one of the most controversial magical figures of the last century, Aleister Crowley.

There is a full account of the setting up of the world’s first Museum of Magic and Witchcraft, including Gardner’s co-operation and subsequent split with Cecil Williamson, film producer and wartime intelligence officer. The sources from which the secret Book of Shadows was compiled are identified, including an older core of material.

The author’s frank conclusion suggests how the original coven in the New Forest may actually have started less than 80 years ago.

As well as being a major step forward in chronicling the history of modern witchcraft, this book provides a fascinating insight for all who would like to learn more about the origins of what Professor Ronald Hutton has described as “the only religion that England has ever given the world”.

(Published by Capall Bann Publishing, Auton Farm, Milverton, Somerset TA4 1NE 2003. Over 100,000 words and 50 illustrations. ISBN 186163 1642. £16.95. 423 pp.)

Wiccan Roots, Gerald Gardner and the Modern Witchcraft Revival

 

This book reveals a remarkable picture of the revival of witchcraft in England during the 1930s and 40s.

Through years of research, the author has pieced together the story of how retired civil servant, Gerald Gardner, became involved in the worlds of naturism and folklore, which led him to discover a strange theatre run by an esoteric magical group known as the Crotona Fellowship. Here he made contact with a family of hereditary witches, whom the author has been able to identify, whose lineage dates back to Napoleonic times. The personalities of two key figures in the story, ‘Old Dorothy’ Clutterbuck, in whose house Gardner was initiated, and Dafo, his HighPriestess, are brought to life, and photographs of them appear for the first time. Whatever the truth about Dorothy’s involvement with witchcraft, extracts from her diaries, never before made public, reveal her as a pagan at heart.

New light is shed on the momentous ritual the witches carried out in 1940 when invasion threatened, including the probable identity of those who gave their lives in the cause.

Few witches, pagans or other students of modern religious movements will fail to be fascinated by the carefully researched revelations in this important book.

(Published by Capall Bann Publishing. Over 90,000 words and 54 illustrations ISBN 186163 110 3. £14.95  338 pp.)

Leylines – A Beginner’s Guide

Would you like to make a real contribution to understanding our mystical relationship with the landscape? This down-to-earth guide provides clues to those mysterious features known as leylines which cross the land in many parts of the world. It sets out the theories about their origins and gives a practical step- by-step approach to finding them. It also reveals their mystical side – a hidden nature of energy and spirit which acts as a gateway to the realm of faery – the Otherworld of mythology – and to shamanic visions. This book takes you on a genuine voyage of exploration – from the hidden corners of the land to the experience of the energy field of the Living Earth.

(Published by Hodder and Stoughton, 338 Euston Road, LONDON NW1 3BH 1999. ISBN 0 340 74316 6. £6.99  90 pp.)

Magical Guardians, Exploring the Nature and Spirit of Trees

This is a book about trees, but a book with a difference, for it acknowledges trees to be wise beings who can teach us much if we approach them in the right way. This book shows how to go about it, revealing the origins of our awakening interest in – and love for – trees.

Trees have a spiritual nature, and opening up to this spirit has been a constant feature in human society. Through practical guidance, this book gives hints on how we can make that contact for ourselves.  The personalities of the ancient trees – our Magical Guardians – are explored, and the book reveals how we can start to acquire some of their deeper meanings.

(Published by Capall Bann Publishing, 1998. ISBN 186163 057 3. £11.95  262 pp.)

Mirrors of Magic, Evoking the Spirit of the Dewponds

The image of the pond lies deep within our psyche. The abundant legend and folklore which surrounds ponds and pools, interpreted
rightly, reveals the relationship which country people still had with the spirit of the landscape within living memory. This book shows that these “mirrors of magic” are locations where consciousness can be changed to experience the earth spirit and to perform acts of divination and magic. It also explores the powerful and recurring image of the Moon reflected in the still water of the pool and reveals how this has traditionally been used in magical ritual.

(Published by Capall Bann Publishing) 1997 ISBN 1 898307 84 9 Price £9.95  158pp.

Earth Mysteries, (Element Library Series)

A Beautiful Exploration of the Unseen Mysteries of the World Around Us. The role of earth energy, Dowsing and geomancy, Ritual routes and sacred sites, Holy wells, labyrinths, stone circles and Poetic geography

As more and more of us recognise the importance of our planet’s ancient rhythms, Earth Mysteries is beginning to take its proper place in our spiritual quest. This beautifully illustrated book takes us on a fascinating journey of discovery to explore the unseen energies of our mysterious planet.

(Published by Element Books, Shaftesbury, Dorset, SP7 8BP 1995. ISBN 1-85230-714-5. £9.99.  112 pp.)

Secret Places of the Goddess

This book is a practical and evocative encouragement to seek the Earth Spirit in those special places where it dwells, embracing a wide definition of Paganism to include all those inner yearnings towards a closer contact with the land. It will appeal to all who are drawn to visit such natural and archetypal locations in the landscape as tree groves, sacred springs, special rock outcrops, the seashore and the Wild Wood. All these are …Secret Places of the Goddess.

The author shows why certain locations have been considered numinous and magical and how we can each go about finding these  special places. in the landscape. He provides a vision of the variety of ways in which we might respond to the spirit present at such sites and thereby enter into a closer relationship with the Old Ones.

(Published by Capall Bann Publishing. 1995. ISBN 1 898307 40 7. £10.95. 207 pp.)

The Elements of Earth Mysteries

The term Earth Mysteries covers a wide range of topics including: the use of both analytical and intuitive methods to investigate the existence of energy running through the earth; leys, dowsing, folklore and visiting ancient sites. The book explains: The role of earth energy and how we can perceive it;
How the folklore and legends attached to the ancient sites can be interpreted;
The purpose of structures such as stone circles, underground ‘burial chambers’, holy wells and labyrinths; How we can approach these sites in the best way.

(Published by Element Books, Shaftesbury, Dorset, SP7 8BP 1991. ISBN 1-85230-228-3.£5.99. 139 pp.)

Christopher: Have you ever done a book tour here in the States? Are you available for giving talks on Gardner and other things that you write about? What would be necessary to make such a tour happen?

Philip: I’ve spoken at the Pantheacon conference in San Jose, California in 2006, but I haven’t done a tour. I’d very much like to do one over the winter of 2010/2011 to coincide with the publication of my new Gardner biography. I would certainly be willing to give talks on Gardner, illustrated with quite a few new photographs that people won’t have seen. I suppose it needs people in different places to organize a venue and for a local occult bookstore to have copies of my book available for people to buy at the talks. Several people have expressed some interest.

Christopher: How can people find out more about you and your books? Where can they buy them?

Philip: I do now have an entry in Wikipedia, thanks to my friend, Kim Dent-Brown. There is also a site organized by George Knowles, who interviewed me this summer.

My books are available via Amazon and other online retailers. Capall Bann, who publish quite a few of my books, have a website,
www.capallbann.co.uk from which books can be ordered.

There will be quite a lot of publicity to coincide with the publication of Witchfather in June next year, and the book will be widely available on both sides of the Atlantic.

Christopher: Anything else you would like our readers to know?

Philip: I can’t think of anything at the moment, but do feel free to ask me more questions!

Philip on Facebook

 

Geplaatst in English articles, Interviews | Getagged , , , | Reacties uitgeschakeld voor Interview: Philip Heselton

Recensie: Tuinieren voor (wilde) dieren

Barbara Rijpkema
Tuinieren voor (wilde) dieren – maak van je tuin een beestenboel
KNNV Uitgeverij, 2012. 128 p. ISBN 978-90-5011-408-0. € 14,95.

Voorkant van het boek Tuinieren voor wilde dieren

Dit boek is voor iedereen die een grote of kleine tuin heeft – of een balkon – en graag dieren daarin een plek biedt. Ik bespreek het in dit heksentijdschrift omdat er veel natuurliefhebbers onder ons te vinden zijn. Bij mijn heksende Facebookvrienden is de Partij voor de Dieren de grootste partij. (Ook bij de niet-heksende Faceboekvrienden, maar die zal ik dan ook wijzen op deze recensie.) De wilde dieren uit de titel zijn niet groter dan een egel of een uil.

De handige uitklapflap voorin het boek verwijst je snel naar de hoofdstukken die over de seizoenen gaan, én naar de pagina’s waar bepaalde dier- en plantensoorten worden besproken. Aan de binnenkant van de flap wordt verwezen naar thema’s als de vogeltrek, padden en kikkers en ‘van ei naar vlinder’. Per maand worden suggesties gegeven (november: rozen snoeien, voorjaarsbollen planten, ‘het voeren van de vogels wordt nu belangrijk’). Per dier en activiteit (‘Maak een egelhuis’) wordt verteld wat je juist wel moet doen en wat niet (en waarom dat is). In de winter gaat het over bodemleven, nestgelegenheid en nestkastjes, winterslaap, groendaken en ‘wie komt er wanneer in de tuin’ – over het bijhouden van je eigen waarnemingen in een logboek.

Het boek is prachtig vormgegeven en geïllustreerd met foto’s en tekeningen en nodigt uit om niet alleen als naslagwerk te gebruiken, maar ook van kaft tot kaft te lezen. En met de feestdagen in het vooruitzicht: het is ook een mooi boek om cadeau te geven!

Geplaatst in Boeken | Getagged , | Reacties uitgeschakeld voor Recensie: Tuinieren voor (wilde) dieren

Recensie: Her-story of Art

Karin Haanappel
Herstory of Art
A3 boeken, 144 p. ISBN: 9789077408940. € 24,50

Voorkant van het boek Herstory of art

Michelangelo, Caravaggio, Rodin, Picasso – wie kent ze niet? Anguissola, Gentileschi, Claudel, Goncharova – wie kent ze wel? Samen met veel anderen hebben zij een bijdrage geleverd aan de geschiedenis der kunsten. Vrouwelijke kunstenaars zijn echter vaak in de vergetelheid geraakt of in de schaduw gebleven van ‘de grote meesters’. Immers, de kunstgeschiedenis is hoofdzakelijk gericht op ‘dead white male artists’. Het is nog steeds overduidelijk zijn verhaal (his story) dat de canon van de kunstgeschiedenis bepaalt.

In de jaren zestig en zeventig van de twintigste eeuw kwam er vanuit de feministische hoek grote kritiek op deze manier van wetenschap bedrijven. Er werd gezocht naar vrouwelijke kunstenaars en ze werden gevonden. In 1971 onderzocht Linda Nochlin “why have there been no great women artists”. Met de nadruk op ‘great’, want inmiddels waren er wel honderden vrouwelijke kunstenaars teruggevonden, maar geen van hen stond op gelijk niveau met ‘de grote meesters’. Talent alleen is dus niet genoeg. Volgens Nochlin heeft dit vooral te maken met de eeuwenlange uitsluiting van vrouwen van het kunstonderwijs en het in stand houden van de heersende beeldvorming en machtsverhoudingen in de kunst.

Vandaag de dag is er nog steeds geen sprake van gelijkwaardigheid tussen mannelijke en vrouwelijke kunstenaars. Zolang wij uitsluitend de traditionele canon der (kunst)geschiedenis voorgeschoteld krijgen, blijft de geschiedenis er een van helden en overwinnaars, van oorlogen en rooftochten. Ook de mythe van het ‘oerpatriarchaat’ wordt dan in stand gehouden. In Herstory of Art ontrafelt kunsthistorica Karin Haanappel deze mythe. Zij laat ons een heel andere wereld ervaren, een wereld waarvan ook vrouwen deel uitmaken en waarin niet-westerse en prehistorische culturen eveneens van belang blijken te zijn. Door te starten met de vroegste kunstuitingen in de oude steentijd en vervolgens de vrouwelijke kunstenaars op de kaart te zetten tot het moment waarop de canon van de kunstgeschiedenis voor het eerst werd geschreven, plaatst zij haar verhaal van de kunst (her story of art) naast zijn verhaal van de kunst (his story of art). De focus ligt vooral op Europa, gezien vanuit een egalitair perspectief, zodat zichtbaar wordt dat kunst van meet af aan is gemaakt door mensen: mannen én vrouwen.

Serotia’s recensie:

Eerder had ik al het boek Het Parijs van Isis van haar hand gelezen, dus toen Herstory of Art uitkwam, mocht deze niet ontbreken aan mijn boekenkast. Ik zag een presentatie van dit boek op tv, in Koffietijd, en merkte dat Karin net zo lekker praat als dat ze schrijft, wat ik herkende uit haar eerste boek. En datzelfde maakt ze weer waar met dit boek. Als vroeger de geschiedenislessen zo prettig uitgelegd en verteld waren, had ik er vast meer van opgestoken. Gezien het feit dat het hier ook draait om de vrouwen binnenin hun cultuur als kunstenaars, en de geschiedenis waar de vrouw als ‘gever van leven’ zo belangrijk was, vond ik het wel leuk om dit ‘vrouwelijke’ boek met jullie te delen.

Je kunt ook aan dit boek merken dat Karin niet zomaar een schrijfster is met een leuk verhaal, maar verstand van zaken heeft, ze heeft haar huiswerk enorm goed gedaan. Het boek gaat over de kunstgeschiedenis, vrouwelijke kunst en vrouwelijke kunstenaars wel te verstaan. Onze geschiedenis wordt gedomineerd door mannelijke kunstenaars, iedereen weet de grote namen wel te noemen. Het lijkt net alsof dat stuk geschiedenis geen vrouwen bevat, maar integendeel, ook de kunstgeschiedenis heeft grote vrouwelijke namen.
Karin neemt je mee terug in de tijd, naar de pre-her-story, de paleolithische kunst, daar waar vrouwen heel belangrijk waren, de voortbrengers van leven. Ook die tijd gaf al prachtige beelden en schilderkunst. De neolithische tijd volgt, met de overgang naar de dominantie. Alles voorzien van prachtige foto’s van beelden en kunst uit die periode. Ik ben helemaal verliefd op het beeldenstel uit de Hamangia-cultuur. Via de preklassieke tijd komen we in de klassieke oudheid, waar ik de eerste schilderijen zie verschijnen in het boek. De middeleeuwen brengen nog meer kunst; zelfportretten in boeken, en ik kom de naam van Hildegard von Bingen tegen (over wie binnenkort ook een boek verschijnt). De renaissance met haar werkelijk prachtige gedetailleerde schilderijen. En zo rollen we de nieuwe tijd in. Karin laat de vrouwen en hun werk ‘leven’ in haar boek, de vrouwen die een grote bijdrage leverden aan onze kunstgeschiedenis.
Ik moet eerlijk bekennen dat als het boek van een andere schrijver was geweest, dat ik het niet gekocht had. Ik had – lees had – niets met kunstgeschiedenis. Maar ik kende Karin inmiddels een beetje via haar eerste boek, dat overigens ook over geschiedenis gaat, en haar schrijfstijl spreekt me erg aan. Dus ik dacht, ik koop het boek. En het is me geheel niet tegengevallen, sterker nog, zelfs met dit onderwerp heeft ze me weten te boeien. Ik heb genoten van alle informatie, de prachtige kunst in dit boek in de vorm van alle mooie foto’s. Ze heeft mij kennis gegeven over een tot voor kort, voor mij totaal blanco onderwerp. Ik ben weer een klein stukje (kunst)geschiedenis rijker!

Geplaatst in Boeken, Recensies | Getagged , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Recensie: Her-story of Art

Placebo’s, nocebo’s en wij, 1


Een jaar of wat geleden zag ik een documentaire op de BBC over wat in medische termen bekend is als het placebo-effect. Iets waar medici niet blij mee zijn, omdat het de ‘echte’ resultaten vertekent. Een van de meest interessante gebeurtenissen in die documentaire was het bezoek aan een man die na ernstige knieproblemen geopereerd was en weer zonder problemen alles kon doen. Alleen, de operatie die hij gekregen had was nep. Er was niets gebeurd…

De chirurg die hem geholpen had was bezig met een onderzoek naar de effecten van bepaalde chirurgische handelingen voor het verhelpen van knieproblemen bij arthrose. Zijn conclusie moest helaas voor hem zijn dat het niet de behandeling was die de genezing bracht. En daar was hij niet bepaald gelukkig mee.

Als je gaat zoeken in de literatuur over placebo’s zijn er genoeg voorbeelden te vinden van grote resultaten die puur te danken zijn aan placebo’s. Hoe groter het vertrouwen in de behandelaar en de behandeling, hoe sterker het effect.
Nieuw neurologisch onderzoek toont aan dat die staat van vertrouwen daadwerkelijk neurologische gevolgen in de hersenen heeft, waardoor nieuwe paden gemaakt worden en het vertrouwen dus een direct fysiek effect heeft, per persoon uniek.

Weet je wat een van de belangrijkste oorzaken van de werkzaamheid van de placebo is? Dat het onbewust is. Dat kan zelfs zo ver gaan, dat genezing weer verdwijnt op het moment dat iemand erachter komt dat hij een placebo kreeg.

En nu we het er toch over hebben, ken je de nocebo al? Juist ja, het ziekmakende broertje van de placebo dat zorgt voor soms hele vervelende bijwerkingen van nepmedicijnen…

De menselijke geest kan dus zowel helen als ziek maken, headeologie zoals Granny Weatherwax zou zeggen.
Maar wat is dat nou, dat onze geest zo sterk is dat als er maar een geloofwaardig omweggetje is we onszelf kunnen genezen van allerlei ziekten of in ieder geval een heel end komen. Terwijl er tegelijkertijd een term als orenmaffia is omdat alleen al de suggestie dat psyche en ziekte met elkaar te maken hebben in de nodige kringen een stortvloed van kritiek los doet barsten? Ook binnen paganistische kringen.

Of stellen we onszelf als maatschappij massaal de verkeerde vragen?
Op de eerste plaats, hoezo het placebo-effect? Is het wel voor iedereen precies hetzelfde? Waarom is het effect bij de ene persoon zoveel groter dan bij de andere? En de vraag die wat mij betreft veruit het interessantst is, hoe kun je het het nou gebruiken?

En dan het nocebo-effect. Gaat het wel alleen om bijwerkingen? Of is soms het grootste nocebo-effect ons geloof dat alleen ‘echte’ medische ingrepen ons beter kunnen of zelfs mogen maken? Willens en wetens nepbehandelingen doen is volgens medici niet ethisch. Ja, natuurlijk, logisch toch? Maar wacht eens even, waar gaat het nou eigenlijk om? Gaat het nou om de manier van genezen of om zoveel mogelijk beter te worden? Waarom is beter worden door gebruik te maken van je eigen geest inferieur aan beter worden met behulp van een deskundige?

Er zit een soort geïnstitutioneerd wantrouwen in onze maatschappij dat ons afhoudt van onze eigen kracht en dat maakt dat we alleen willen leunen op die van anderen. En het grote nadeel daarvan is dat het ons tegenhoudt om te verkennen hoe we zelf onze eigen geest kunnen versterken. Hoe we zelf het placebo-effect van onbewust naar bewust kunnen halen. Het optimaal in kunnen zetten. En ja: natuurlijk, de een zal dat beter kunnen dan de ander. Net als met alle menselijke talenten.
Wat zou er gebeuren als we als maatschappij de kracht van onze geest eens echt serieus zouden nemen? Echt willen onderzoeken om echt te kijken hoe ze werkt en hoe haar te verbeteren? En wat heeft het placebo-effect met magie te maken?

Wordt vervolgd…

Geplaatst in Artikelen | Getagged , , | Reacties uitgeschakeld voor Placebo’s, nocebo’s en wij, 1

Review: Witchfather: A Life of Gerald Gardner, Volume 1 and 2

Philip Heselton
Witchfather: A Life of Gerald Gardner
Volume 1. Into the Witch Cult. 330 p. ISBN 978-1870450-805. £16.99
Volume 2. From Witch Cult to Wicca, 426 p. ISBN 978-1870450-799. £18.99.

Published by Thoth Publications of Loughborough, Leicestershire and available via their website www.thoth.co.uk  It is also available from Amazon.co.uk and from the usual bookshops and bookstores. PDF versions of both volumes are also available from Thoth at £6.99 per volume. They are also available for Amazon Kindle for £7.20 per volume.

Cover of Witchfather, Volume 1, by Philip Heselton

Although this is not the first biography of Gerald Gardner it is definitely the most complete. (‘Gerald Gardner: Witch’ by Jack L. Bracelin first published in 1960). This is also not the first book Philip has written about Gerald Gardner either. Wiccan Roots (2000) and Gerald Gardner and the Cauldron of Inspiration (2003) were earlier works.  Philip felt that “It seemed the logical next step was to write a full-length biography of Gardner.” And this is the result, a two-volume book.

In the foreword he writes that he has made extensive use of both Bracelin’s and his own books. In volume 1 of course we read of Gardner’s early life including his genealogy and the origin of the name Gardner. Unfortunately Philip has not found out why Gerald had the name Brosseau. It sounds French of course but there seems little evidence of a French connection in the family.

We read of Gerald’s life abroad under the wings of his governess Georgiana Mc Combie, affectionately known as ‘Com’.  These first chapters also describe colonial life in Ceylon, now Sri Lanka. It was in Ceylon that Gerald was on his own as a young 20-year old. He became involved on a tea plantation and much of his social life was connected to his work there. He was involved if not a member of the Ceylon Planters Rifle Corps in the early 1900’s. He returned to England in 1907 having been in Ceylon for six years.  Philip describes the next period in Gerald’s life as the ‘Edwardian Interlude’.  It was also the meeting with the Sergenesons, a family living in Formby, near to his birthplace of Blundellsands … a meeting Philip describes as important to Gerald as meeting with the naturists in 1936 and the witches in 1939.

Gerald continued his adventures visiting Singapore and later Borneo. There he would learn about the Dyaks. He would write about his experiences in his book The Meaning of Witchcraft (1959) and he would also describe the Kris, or sacred dagger, in his book Keris and other Malay weapons (1939). Philip dedicates a chapter to the Keris in The Mystical Weapon (chapter 10) and how Gerald would learn more about the secret rituals.

In the chapter The Arrival of a Goddess Heselton describes in detail the effect Cyprus had on Gerald and the subsequent novel he wrote called A Goddess Arrives , probably about 1939. I have a copy published by Godolphin House in 1997. Was this novel a recollection of a former life? It was after this novel that Gerald really became involved with Witchcraft, or the Wica as the people called themselves.

Cover of Witchfather, Volume 2, by Philip Heselton

In Volume 2 we read of Gerald’s journey from “the Witch Cult to Wicca” as Philip describes it.

From his encounters in the New Forest to his “Resting place in Carthage” Philip writes in detail of the meetings with the people from the Crotona Fellowship and of course Dorothy Clutterbuck, Cecil Williamson, Doreen Valiente. Fred Lamond and Patricia Crowther have  provided Philip with accounts from their own books or personal conversations.

Philip has included a number of (as far as I can tell) previously unpublished photographs.

All in all an extraordinary biography which will interest anyone who is keen to understand the social and magical background of the luminary, the “Witchfather” of Wicca, Gerald Gardner.

 

Geplaatst in Boeken, English articles, Recensies | Getagged , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Review: Witchfather: A Life of Gerald Gardner, Volume 1 and 2

Recensie: Tranen van de zon

Chris Simoens
Tranen van de zon – de betekenis van bijen voor de mensheid en de huidige crisis
Deventer,  Ankh-Hermes, 2010. 148 p. ISBN 9789020204223

Chris Simoens heeft via zijn vader en grootvader een band met bijen gekregen. Hij werkte vier jaar in het Informatiecentrum voor Bijenteelt aan de Universiteit van Gent. Daar verzamelde hij gegevens over de betekenis van bijen in verschillende culturen. Deze combinatie van kennis en belangstelling leverde een bijzonder boek op: Tranen van de zon. Over bijen en het product waarom zij het bekendst zijn: honing, gestold zonlicht.

De biologie van de bij

Dit boek begint met de biologische kant van de bij. Helder wordt uitgelegd welke soorten bijen er zijn, hoe ze leven en hoe ze samenwerken. Niet alleen honingbijen, ook hommels en solitaire bijen komen, naast andere planten bestuivende insecten, aan bod. Een verhelderende aardse basis voor de liefhebber van mythologie en mysterie.

De mythologie van de bij

Vervolgens behandelt Simoens in vogelvlucht de vele verhalen en mythologie rond bijen wereldwijd. Slaven, Maya’s, Egyptenaren, maar ook Rozenkruizers en Vrijmetselaars komen aan bod. Uit deze rijkdom blijkt wel hoe belangrijk de bij is voor de mens. De bijenkorf is een dankbare metafoor en voorbeeld voor het ideale samenleven en –werken van mensen.

Alle facetten van de levenscyclus komen aan bod, maar met Samhain in het achterhoofd is het toepasselijk om in dit artikeltje iets uitgebreider in te gaan op het hoofdstuk ‘Dood en onsterfelijkheid’. Bij de Slaven werd bijvoorbeeld honing gebruikt in rituelen om ziekten af te weren die veroorzaakt werden door ‘dolende, vrouwelijke geesten’. De bij wordt in veel culturen gezien als drager of bewaarder van zielen die wachten op een nieuw menselijk lichaam om in te incarneren. De bij en honing spelen een cruciale rol in veel verhalen over sterven en wederopstanding in diverse vorm.

Simoens maakt onderscheid tussen sjamanisme en de mysteriën. In beide takken van sport wordt bewustzijnsverruiming nagestreefd en worden niet-materiële werelden bereisd. Simoens stelt dat sjamanen handelen en onderhandelen vanuit angst, met goden en wezens die, net als de sjamaan die met hen werkt, onderhevig blijven aan de wetten van de wereld en dus gebukt blijven gaan onder ziekte, dood en vergankelijkheid. De werkelijk vrije mens zou deze tekortkomingen moeten kunnen overstijgen om te belanden in een werkelijkheid waarin geen angst heerst en waar het kwade volslagen onbekend is. Die mens geraakt voorbij het dualisme. Deze staat zou bereikbaar zijn via de mysteriën. Dit issue is voer voor uitgebreide discussie!

Het drinken van alcohol is volgens Simoens niet toegestaan bij veel mysteriescholen; het zou de mogelijkheden van het bewustzijn beperken. De gegiste honingdrank mede daarentegen, ouder dan wijn, en kykeion, een drank verbonden met Demeter en de Eluesische Mysteriën, en het heilige mengsel van honing (spirituele essentie) en melk (materiële uitdrukking), zijn authentieker en juist bewustzijnsverruimend, zo wordt gesuggereerd. Hier zou eens serieus proefondervindelijk onderzoek naar gedaan moeten worden.

De maatschappelijke crisis van de bij

Tenslotte geeft Simoens een overzicht van de problemen waarmee de bij te kampen heeft. De bij verkeert momenteel in crisis; veel bijenvolken sterven. Dat komt niet door één enkele oorzaak. Landbouwgif, parasieten en bacteriën, monocultuur in de landbouw, de toename van Vinex-steenwoestijnen, antibiotica – al deze en meer zaken spelen allemaal een rol. En ook hier geldt dat de optelsom meer is dan de afzonderlijke zaken samen. In dit geval vaak dodelijk in plaats van ‘alleen’ verzwakkend. Ik realiseerde me bijvoorbeeld niet dat honingbijen een bedrijfstak vormen en op industriële wijze worden ingezet – om de opbrengst van, bijvoorbeeld, amandelbomen in de VS aanzienlijk te vergroten. Amandelbomen bloeien vroeg in het voorjaar, en maar heel kort. Normaliter zijn bijen dan nog maar net ‘wakker’ en zijn de bijenkolonies nog niet volgroeid (in de winter telt een korf zo’n 15.000 bijen, in het hoogseizoen loopt dat op tot 50.000 à 70.000), dus lang niet alle bloemen worden bevrucht. De ‘oplossing’ van dit ‘probleem’ bestaat eruit dat bijen in een warme omgeving worden geplaatst en kunstmatig bijgevoederd, waardoor ze vroeger in het voorjaar actief en met veel zijn. Bovendien moeten amandelbomen 100% bestoven worden met het stuifmeel van een andere boom. Om bijen te dwingen niet van bloem tot bloem (het meest efficiënt) te vliegen maar van boom tot boom, worden er zoveel bijen ingezet dat ze elkaar in de weg vliegen zodat ze wel naar andere bomen moeten uitwijken. Is de amandelbestuiving klaar, dan worden de bijenvolken ingepakt en reizen ze naar andere plekken waar ze ingezet kunnen worden.

“Voor een topconditie hebben bijen behoefte aan een trage, gecontroleerde voortgang van broed naar huisbij en inzamelbij. In de huidige tijd krijgen ze die kans niet meer, zeker niet in de VS of meer algemeen bij vele professionele imkers. Bijen lijden mee onder de stress die de moderne mens zichzelf aandoet. Alles moet snel en efficient verlopen, in een onophoudelijke wedloop. Een hardnekkig geloof in ongebreidelde groei […]. Maar de natuur gedraagt zich precies tegenovergesteld. De natuur zet in op diversiteit, en een langzaam groeien naar evenwicht. De overvloed van de natuur is op een uiterst complexe, voor de mens vrijwel onoverzichtelijke manier met elkaar verweven. […] De grote diversiteit van de natuur maakt haar veerkacht uit. De landbouw is juist zo kwetsbaar omdat ze de veerkracht uit het oog verloren heeft. De bijencrisis is hiervan een symptoom. De bijen hebben de eer om als eerste element van de moderne landbouw te bezwijken.”

Gelukkig is er niet alleen sprake van kommer en kwel. In randstedelijke gebieden met veel rommelige landjes en een grote diversiteit aan struiken en bomen en andere beplanting, doet de bij het juist heel goed. Steeds meer imkers houden bijen in de stad, bijvoorbeeld op dakterrassen. Er worden steeds minder insecticiden en dergelijke gebruikt, en steeds meer mensen zijn zich er bewust van dat hun tuinen, hoe klein ook, van groot belang zijn voor de biodiversiteit waarvan de bij afhankelijk is en waaraan diezelfde bij tegelijkertijd ook bijdraagt.

Al met al is dit een zeer interessant boek. De combinatie tussen biologie, mythologie en maatschappij geeft interessante invalshoeken en associaties. Een aanrader, niet alleen voor liefhebbers van bijen!

Geplaatst in Boeken | Getagged , , , | Reacties uitgeschakeld voor Recensie: Tranen van de zon

De felle kleuren van de dood

De felle kleuren van de dood

Als bomen mij juichend toezingen
in hun feestelijk gewaad
en zij mij ontzag afdwingen
door hun verschijning in vol ornaat
word ik volledig overrompeld
door hun kleurintensiteit
vind mij compleet ondergedompeld
in hun uitbundige afscheid

Want zo voelt het toch het meest
als dat zij na hun vrucht te geven
hun ‘zijn’ vieren in één groot feest
zij hierom zijn gekomen tot leven
toen het voorjaar hen wakker stiet
toen zij op krachten waren gekomen
na hun vorig vreugdelied
gevolgd door diepe donkere dromen

Hoewel ik weet dat deze kleuren
hun jaarlijks eind inluiden zal;
gepaard met zoete najaarsgeuren
een teken zijn van hun verval,
geniet ik echt met volle teugen
van het huidige seizoen
kan mij losbandig verheugen
in ’t verkleuren van het groen

Ik onderga alle toonaarden
van deze prachtige symfonie
en spreek in lyrische superwaarden
over hetgene dat ik zie

Doch geen rijm kan mijn gevoel weergeven
-ik word overmand: het is te groot-
voor dit vurig vlammend festijn van leven
deez’ felle kleuren van de dood

Gedicht met achtergrond

Geplaatst in Gedichten / Poems | Getagged , , | Reacties uitgeschakeld voor De felle kleuren van de dood