Hoe kun je in het droge seizoen het element ‘vuur’ symboliseren in je ritueel zonder dat je daadwerkelijk vuur, of batterijen, gebruikt?
Zoals bekend gebruikt een heks symbolen bij rituelen. De elementen worden vaak vertegenwoordigd door gebruiksvoorwerpen die we ‘wapens’ noemen: de kelk voor water, het pentakel voor aarde, de staf voor vuur en de athame voor lucht. Maar ook het wierookvat wordt gebruikt voor de combinatie van vuur en lucht, en natuurlijk zijn er kaarsen, op het altaar en op de windstreken. Dat geldt vooral bij rituelen thuis. Als een heks buiten in het bos een ritueel doet, kan ze andere symbolen gebruiken voor de elementen. ’s Winters kan het fijn zijn om in je heksenketel – of eronder – een echt vuurtje te stoken, maar in de zomer moet je oppassen met echt vuur. Ook met kaarsen en wierook. Wat kun je dan gebruiken om het element vuur aan te duiden?
Tegenwoordig kun je kaarsen in allerlei modellen vinden in een versie met batterij. Maar voor mij geeft dat toch niet de sfeer die ik ermee wil oproepen. De instrumenten van de heks zijn doorgaans een afspiegeling van voorbije tijden, en ik ervaar daarbij een vanzelfsprekende connectie met de voorouders. Kaarsen in plaats van elektrisch licht, de bezem, het zwaard, papier in plaats van computers; voel je wat ik bedoel? Iets met een batterij brengt mij direct terug in de 21e eeuw. Het detoneert. Alsof je een open haard vervangt door een beeldscherm met de afbeelding van een vuur. Geldt dat voor jou niet, gebruik dan vooral die – veilige – kaarsen op batterijen! Maar er zijn alternatieven.
In plaats van vuur, kun je kleuren gebruiken: rood, geel, goud. Eventueel in de vorm van een vlam of vuurtje. Aan de bomen vind je nu de oranje lijsterbessen. Een trosje bessen op de plek van het zuiden roept iets vurigs op, in elk geval bij (het laatste) daglicht.
Vuur staat voor energie, voor leven. Dat is waarom de staf dat element vertegenwoordigt. Een levende plant zou dus ook op het zuiden kunnen staan, zeker een plant met rode, oranje of gele bloemen. Citrusvruchten en hun schillen kunnen de combinatie van vuur en lucht verbeelden. In plaats van rond te gaan met een wierookbrander, kun je met een verse sinaasappelschil rondlopen en daar aan de rand van de cirkel nu en dan in knijpen, waardoor de geur vrijkomt. (En kleine druppeltjes olie. Reden om dit niet te doen wanneer je wel levend vuur gebruikt, zoals echte kaarsen). Etherische olie is een andere optie. Kies voor een geur die jij verbindt met vuur of energie.
Wees creatief, dat hoort ook bij het element vuur. Gebruik denneappels, een afbeelding van de phoenix, de vuurvogel, of een afbeelding die jij passend vindt. Maak die eventueel zelf, speciaal voor het ritueel dat je nu aan het plannen bent. Voor de andere elementen, aarde, water en lucht, kun je natuurlijk ook alternatieven zoeken. Transformatie is een van de associaties met vuur. Je zou daarom een stuk verkoold hout of houtskool kunnen gebruiken, of as die je hebt bewaard uit een vorig vuur. En natuurlijk kun je woorden, gebaren en dans gebruiken, of muziek.
Ga bij jezelf na wat het element vuur voor jou betekent. Is dat bijvoorbeeld warmte, dan is een dekentje, een omslagdoek of een trui ook een prima symbool. Is het licht, dan kun je met zilver(papier), goud(folie) of een spiegel (gericht op het laatste licht) ook uit de voeten. Staat er toevallig een teunisbloem (de bloemen daarvan lijken licht te geven in het donker, net als de blaadjes van een ginkgoboom), een roodbloeiende stokroos of een ’toorts’ (de naam zegt het al!) op de plek waar je je ritueel wilt doen, maak daar dan gebruik van.
Je innerlijke vuur is sowieso lastig te vatten in een symbool. Of ken je jouw drijfveren wel goed genoeg om er een symbool aan te koppelen?

Hoe dan ook: gebruik liever in het geheel geen vuur buiten als het zo droog is als nu. In een ander jaargetijde, wanneer het risico op brand kleiner is, is het ook goed om maatregelen te nemen. Zoals je kaarsen in een lantaarn zetten, waardoor ze ook minder snel uit waaien. En neem altijd de kooltjes van je wierookbrander mee naar huis, en gooi ze pas weg als ze echt koud zijn.
Zie ook het artikel ‘Het element vuur’.